لطفا برای مشاهده چکیده به متن کامل (PDF) مراجعه فرمایید.

1مقدمه: زبان یک مهارت پایه و یکی حوزه های شناختی مهم در کودکان است. هدف پژوهش حاضر، تعیین اثربخشی "بسته ارتقای مهارت­های زبانی مبتنی بر توانبخشی شناختی" بر دامنه­ی توجه، ‏حافظه کاری و مهارت های زبانی کودکان با آسیب ویژه زبانی است. روش کار: روش پژوهش نیمه تجربی با طرح پیش آزمون، پس آزمون و پیگیری با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش شامل تمامی کودکان 5 تا 7 ساله دارای آسیب ویژه زبانی بودند که در سال تحصیلی 1402-1401 در مراکز پیش دبستانی عادی مشغول به آموزش بوده و جهت دریافت خدمات گفتار و زبان به مراکز گفتاردرمانی شهر بروجرد مراجعه کرده بودند. تعداد نمونه 30 تن بود که به روش نمونه گیری هدفمند از میان جامعه آماری انتخاب و با گمارش تصادفی در 2 گروه مداخله و کنترل جایگزین شدند. ابزار پژوهش شامل پرسشنامه مشخصات جمعیت شناختی، "مقیاس هوش وکسلر کودکان(ویرایش چهارم)" (WISC-IV)(Wechsler Intelligence Scale for Children Fourth Edition)، مصاحبه بالینی براساس معیارهای DSM-5 و "پرسشنامه­ مهارت­های عصب­روانشناختی (فرم معلم) برای کودکان پیش­دبستانی" ( Neuropsychological Skills (Teacher Form) Questionnaire for Preschool Children) بود. روایی محتوایی ابزارها به روش کیفی و پایایی به روش همسانی درونی با محاسبه ضریب آلفا کرونباخ اندازه گیری شد. پس از اجرای 12 جلسه مداخله براساس "بسته ارتقای مهارت های زبانی مبتنی بر توانبخشی شناختی" بر روی گروه مداخله، داده ها در نرم افزار اس­پی­اس­اس نسخه 24 تحلیل شدند. یافته ها: "بسته ارتقای مهارت­های زبانی مبتنی بر توانبخشی شناختی" بر دامنه­ی توجه، حافظه کاری و مهارت های زبانی کودکان با آسیب ویژه زبانی اثربخش بود(01/0>P). همچنین اثر زمان بر دامنه­ی توجه، حافظه کاری و مهارت­های زبانی نسبت به مرحله پیش­آزمون اثرگذار بود(01/0>P). نتیجه گیری: "بسته ارتقای مهارت های زبانی مبتنی بر توانبخشی شناختی" در افزایش دامنه­ی توجه، بهبود حافظه کاری و ارتقای مهارت های زبانی کودکان با آسیب ویژه زبانی اثربخش بود. از اینرو پیشنهاد می شود که جهت بهبود مهارت های شناختی و زبانی کودکان از بسته مداخلاتی فوق، استفاده شود.

چندین دهه است که آموزش زبان بدون در نظر گرفتن فرهنگ، آداب و رسوم ملل، منسوخ شده است. بر اساس نظریه های معاصر، علم آموزش زبان های خارجی و کسب مهارت زبانی، بدون شناخت مسایل بین فرهنگی ناپایدار خواهد بود. واقعیت این است که گرایش گاه شدید زبان آموزان به فرهنگ و شیوه زندگی جوامع مقصد، انگیزه گروه قابل توجهی از آنها است. روش های جدید آموزش زبان های خارجی بر اساس نظریه های ارتباط بین فرهنگی، استفاده فرهنگ مقصد را نه تنها به عنوان ابزاری برای یادگیری زبان می دانند، بلکه اصل آموزش را بر پایه انتقال اطلاعات فرهنگی می گذارند. در تکمیل روش های جدید آموزش زبان های خارجی، مقاله حاضر با تاکید بر نقش فرهنگ مبدا و مقصد در آموزش زبان های خارجی با بکارگیری تحقیقی جامع درباره چگونگی ارایه زبان آلمانی در موسسات آموزشی ایرانی، ضمن بررسی ریشه ها و عناصر فرهنگی تاثیرگذار در آموزش زبان، علل توجه به عناصر مهم فرهنگی را که سهم بسزایی در کسب مهارت زبانی دارند، تحلیل می کند. بر اساس این تحقیق، تنها کسب مهارت زبانی در پرتوی شناخت فرهنگ ها موجب اشراف زبان آموز بر کنش و واکنش مناسب در ارتباط مستقیم با متکلمان زبان مقصد می شود.

توانایی ترجمه به منزله توانایی ارتباطی و زبانی رابطه ای تنگاتنگ با توانایی نگارش در زبان دوم دارد. این ارتباط سبب شده است که توانایی ترجمه ابزاری کارآمد برای یادگیری، آموزش و ارزیابی زبان دوم قلمداد شود. مقاله حاضر بر آن است تا رابطه میان توانایی ترجمه، مهارت در زبان خارجی و توانایی نگارش در زبان دوم را آشکار سازد. بدین منظور، عملکرد 114 زبان آموز دختر و پسر ایرانی در آزمون تافل، آزمون انشا مستقیم، و آزمون انشا ترجمه بررسی شد. نتایج نشان داد که مهارت زبانی و توانایی نگارش با توانایی ترجمه همبستگی بالایی دارد و میان توانایی ترجمه و توانایی نگارش رابطه نزدیک و قابل ملاحظه ای وجود دارد. این پژوهش همچنین حاکی از این است که ترجمه روشی پایا و روا برای ارزیابی توانایی نگارش دانشجویانی است که انگلیسی را به عنوان زبان خارجی فرا می گیرند.

هدف این تحقیق بررسی رابطه بین استفاده زبان آموزان دو سطح متوسط و پیشرفته زبان انگلیسی از راهبردهای فراگیری زبان و خود-ارزیابی آنان از دانش زبان انگلیسی بوده است. شصت و هفت دانش آموز زبان انگلیسی (39 دانش آموز سطح متوسط و 28 دانش آموز سطح پیشرفته) بر مبنای نمره دریافتی در آزمون کلی سطح زبان انگلیسی برای شرکت در این تحقیق انتخاب شدند. آزمون فوق ابتدا یکبار به صورت آزمایشی با گروه مشابهی برگزار گردیده و مورد بازپیرایی قرار گرفته بود. زبان آموزان منتخب به دو پرسشنامه پاسخ دادند: یک پرسشنامه جهت انجام خود-ارزیابی سطح زبان انگلیسی و دیگری پرسشنامه سنجش میزان استفاده از راهبردهای فراگیری زبان انگلیسی. نتایج تحلیل آماری داده ها حاکی از وجود رابطه معنا دار بین دو متغیر در میان گروه زبان آموزان سطح پیشرفته بود، حال آنکه چنان رابطه ای میان گروه زبان آموزان سطح متوسط وجود نداشت. بنابراین نتایج نشان می دهد که هرچه زبان آموزان به سطوح بالاتر زبان ارتقا می یابند، توانایی بیشتری برای ارزیابی سطح زبان خود پیدا می کنند و نیز از راهبردهای فراگیری زبان نیز بیشتر استفاده می نمایند. همچنین نتایج حاکی از آن است که با ارتقای سطح زبان انگلیسی تغییری در رویکرد زبان آموزان نسبت به استفاده از راهبردهای فراگیری زبان رخ نمی دهد مگر در مورد راهکار حافظه ای و اجتماعی فراگیری زبان. نهایتا نتایج نشان می دهد که متداوترین راهکار فراگیری زبان در میان دو سطح متوسط و پیشرفته زبان آموزان راهکار شناختی بوده و زبان آموزان هر دو سطح از راهکار عاطفی کمتر از سایر راهکارها استفاده می کنند.

مطالعه ی حاضر در راستای بررسی نقش روش کل خوانی در توسعه ی مهارت زبانی خواندن کودکان پیش دبستانی صورت گرفته است. روش پژوهش از نوع کیفی، مرور منظم کتابخانه ای می باشد. جامعه پژوهش شامل کلیه منابع علمی اعم از کتاب و مقاله مربوط به مفاهیم پژوهش می باشد که در پایگاه های اطلاعاتی داخلی و خارجی از سال 2011 تا 2020 انتشاریافته است. از بین آن ها منابع مرتبط با اهداف پژوهش و قابل دسترس به عنوان نمونه پژوهش انتخاب شدند. نتایج حاصل از تحلیل حاکی از آن است که آموزش به شیوه کل خوانی منجر به یادگیری معنادار زبان می شود. کودکان می توانند واژگان جدید را در موقعیت های مختلف به راحتی به کار برند، روان تر بخوانند و املای آنها را ساده تر به خاطر بسپارند. بنابراین، پیشنهاد می شود از روش کل خوانی در پیش دبستان برای توسعه ی مهارت خواندن در سال های اولیه دبستان بهره گرفته شود. مطالعه ی حاضر در راستای بررسی نقش روش کل خوانی در توسعه ی مهارت زبانی خواندن کودکان پیش دبستانی صورت گرفته است.

هدف: هدف مطالعه حاضر بررسی نقش مهارت زبانی در میزان ناروانی دوزبانه های کرد - فارس دچار لکنت می باشد.روش: در این مطالعه تحلیلی، 31 دانش آموز دوزبانه (کردی - فارسی) دچار لکنت با میانگین سنی 10 سال و نه ماه به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. مهارت زبانی و شدت ناروانی دوزبان از لحاظ شاخص های پیچیدگی زبان، غنای واژگانی و معیار ناروانی های شبه لکنت به کمک تحلیل گفتار پیوسته به دست آمد و با هم مقایسه شد.یافته ها: پیچیدگی زبانی زبان فارسی (شامل میانگین طول گفتار، طول پنج جمله طولانی، تعداد افعال جمله و تعداد بندهای وابسته در جمله) به طور معنادار بیشتر از کردی و غنای واژگانی آن نیز بیشتر از کردی است، اما این تفاوت معنادار نیست. شرکت کنندگان در هر دوزبان لکنت داشتند، اما شدت لکنت آنها در زبان فارسی بیشتر از کردی بود.نتیجه گیری: در این تحقیق، زبان غالب نمونه، فارسی بود که دلیل آن را باید در آموزش مداوم و فشرده آن به دانش آموزان جست و جو کرد. عدم آموزش زبان مادری به این دانش آموزان در مدرسه، یادگیری آنها را ضعیف و شرایط را برای یادگیری دوزبان نابرابر کرده بود. شدت ناروانی زبان غالب (فارسی) بیشتر بود که دلیل این وضعیت را باید در عوامل اجتماعی - روان شناختی موثر بر لکنت (مانند نگرش شرکت کنندگان به زبان و فرهنگ فارسی، و انگیزه آنها برای یادگیری آن) دنبال نمود. ارتباط عاطفی مثبت با زبان مادری هم می تواند یکی از دلایل این وضعیت باشد.

هدف اصلی پژوهش حاضر بررسی تفاوت های جنسی در رشد زبان و مهارت های آن در میان دانش آموزان پایه اول ابتدایی شهرستان مریوان است. بدین منظور، 260 نفر (140 نفر پسر و 120 نفر دختر) از دانش آموزان پایه اول ابتدایی، که در سال تحصیلی 1389-1390 مشغول به تحصیل بودند، به روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای و خوشه ای چندمرحله ای انتخاب شدند. ابزار تحقیق، آزمون رشد زبان TOLD-P-3 برای سنجش رشد زبان و مهارت های آن بود که شامل شش خرده مقیاس اصلی و سه خرده مقیاس فرعی است. داده ها با استفاده از آزمون t گروه های مستقل تحلیل شدند. یافته ها نشان داد بین مهارت های گوش کردن، صحبت کردن، معناشناسی، و نحو تفاوت معناداری در دختران و پسران وجود دارد. اما بین مهارت سازماندهی گفتار در دختران و پسران تفاوت معناداری وجود ندارد. به این معنی که دختران در مهارت های گوش کردن، صحبت کردن، معناشناسی، و نحو رشد بیشتری دارند، اما در مهارت سازماندهی کردن، دختران و پسران تقریبا همانند یکدیگر عمل می کنند و تفاوتی بین آن ها وجود ندارد (P£0.01).

آزمون مهارت (بسندگی)، یکی از انواع آزمون های زبان است که با هدف ارزیابی پیشرفت زبانی برگزار می شود. از قدیمی ترین آزمون های مهارت می توان به تافل و آیلتس اشاره کرد که کسب نمره یا درجه مطلوب در آن ها شرط ورود به دانشگاه های معتبر انگلیسی زبان است. امروزه اهمیت این نوع آزمون ها بیش از هر زمان دیگر آشکار شده است؛ تا جایی که دانشگاه های معتبر ژاپنی و عرب نیز پیش از پذیرش نهایی دانشجویان خارجی از آنان آزمون مهارت می گیرند. آزمون مهارت زبان ژاپنی "جی ال پی تی (GLPT) "و آزمون مهارت زبان عربی"ای ال پی تی (ALPT) "نام دارد و سابقه آن ها به کمتر از ده سال می رسد. با وجود این که آموزش زبان فارسی به غیرایرانیان از سابقه طولانی برخوردار است و در حال حاضر بیش از 8000 دانشجوی غیرایرانی در دانشگاه های ایران مشغول به تحصیل هستند، اما تا کنون برای پذیرش نهایی دانشجویان غیرایرانی در دانشگاه های ایران، آزمون مهارت طراحی نشده است. مقاله حاضر، پس از بیان این مساله و تبیین اهمیت و ضرورت طراحی آزمون مهارت برای زبان فارسی، کوشیده است مبانی نظری و قالب کلی این آزمون را برای سنجش و ارزیابی مهارت زبانی فارسی آموزان خارجی ارائه نماید.